Heling door erkenning!

Gepubliceerd op 14 september 2022 om 22:24

Afgelopen week was er sinds 14 jaren een bezoek van een Nederlands regeringsleider aan Suriname. Volgend jaar is het 150 jaar geleden dat de slavernij werd afgeschaft. Tijdens dit bezoek werd er door premier Mark Rutte gesproken over erkenning van het slavernijverleden om tot heling te komen. De weg waarlangs is die van begrijpen en invoelen. Mooie woorden, moeten die dan ook gevolgd worden door daden?

Vaak wordt er lang nagedacht en gewikt en gewogen of er excuses gemaakt moeten worden; ze kunnen juridisch en financieel grote gevolgen hebben. De vraag is of dat een juiste veronderstelling is en of de rechtszaken waarbij gelijk wordt gehaald en financiële compensatie wel echt leiden tot erkenning en heling?

Minister-president Mark Rutte gebruikte de woorden erkenning en heling in zijn toespraak tijdens de tweede dag van zijn bezoek aan Suriname. In een van de talkshows op dezelfde avond werd de vraag gesteld of in 2023 excuses door de Nederlandse regering worden gemaakt (tijdens het herdenkingsjaar dat 150 jaar geleden de slavernij is afgeschaft) en of dat weer leidt tot een (juridische) roep om financiële compensatie?

 

De regering en ons koningshuis hebben de afgelopen jaren voor diverse historische gebeurtenissen excuses gemaakt. Veelal zijn dat gebeurtenissen waar de huidige generaties niet persoonlijk bij betrokken zijn geweest. Toch speelt het nog tot op de dag van vandaag voor velen van ons een rol. Dat wat er ooit gebeurd is en niet erkend, dat nemen we mee in ons DNA, in ons collectief bewustzijn, ook als we er op de dag van vandaag niet bewust meer mee te maken hebben. Het erkennen geeft de mogelijkheid op te ruimen en plaats te maken voor groei en ontwikkeling. Dat weten we niet alleen vanuit de therapeutische of psychologische invalshoek maar ook vanuit de universele wetten. Zelfs vanuit de kwantumfysica waar het steeds duidelijker wordt dat ons bewustzijn onze werkelijkheid en dus onze materie schept en niet andersom.

 

Op 4 mei 2020 sprak de Koning zijn excuses uit voor het gebrek aan empathie van koningin Wilhelmina, die het grootste deel van de oorlog doorbracht in Londen. Veel mensen voelden zich in de steek gelaten, onvoldoende gehoord en gezien en onze Koning vertelde dat dat hem persoonlijk niet losliet. Het uitspreken ervan is daarmee niet alleen helend voor degenen die het hebben meegemaakt maar ook voor de koninklijke familie zelf.

 

In februari maakte de premier, na het onderzoek door de NIOD, ‘diepe excuses’ aan Indonesiërs voor extreem en stelselmatig geweld van Nederlandse militairen. Deze diepe excuses leidden maatschappelijk ook tot de vraag of ze iets ‘waard’ waren in de vorm van herstelbetalingen. Leveren herstelbetalingen dan ook echt erkenning op?

 

In juni volgde de erkenning voor Dutchbat III. De premier vertelde in zijn toespraak dat er gebrek aan steun is geweest voor de opvang na terugkeer en voor de onterechte beeldvorming en bood namens de Nederlandse regering zijn excuses aan.

De Vereniging Dutchbat III reageerde blij op de excuses en hoopt dat het leidt tot herstel van de relatie van de veteranen met de maatschappij en met de politiek. Er leeft het gevoel dat er echt iets is veranderd, dat er wordt erkend, dat er waardering is voor de veteranen. Daardoor kunnen ze een stap verder gaan en iets afsluiten; Het maakt emoties los die verwerkt kunnen worden, zelfs als dat na 27 jaar is.

 

Op datzelfde moment van excuses reageren slachtoffers van de genocide teleurgesteld; zij vinden dat Nederland te weinig stilstaat bij de slachtoffers en het alleen over Dutchbat gaat. Reeds in 2021 lieten de weduwen van Srebrenica zich horen dat zij niet tevreden zijn over compensatie na de genocide. Frappant is dat er bezwaar is aangetekend door enkele verenigingen van nabestaanden van Srebrenica-slachtoffers omdat ze vinden te weinig betrokken te zijn bij de invulling van de regeling. De regeling wordt ervaren als een dictaat en de houding van Nederland wordt als arrogant gezien. Dat gevoel is blijkbaar in juni 2022 nog steeds aanwezig.

 

Wat leert ons dat? Is erkenning niet het allerbelangrijkste dat nodig is, bestaansrecht? Horen en gezien worden? Is een juridisch afgedwongen besluit met materiële vergoeding niet slechts een ‘afkoop’ van iets dat niet ingevoeld en begrepen is en daarmee eigenlijk dus nog niet is erkend in de ogen van degenen die dat zouden moeten doen? Is het niet vooral dat begrip en bestaansrecht dat we nodig hebben met al onze crises? Dat er begrepen en ingevoeld wordt en als zodanig wordt gecommuniceerd én gehandeld zonder dat er altijd juridisch ingrijpen nodig is?

 

De woorden die de premier uitsprak in Suriname om erkenning te geven aan het afschuwelijke leed dat de tot slaaf gemaakten is aangedaan is een uitnodiging om af te sluiten en verder te gaan. De uitgesproken wens om van de jeugd en van ouderen te horen hoe zij tegen de geschiedenis aankijken en wat zij graag zouden zien gebeuren betekent de kans om gezien en gehoord te worden, te begrijpen en in te voelen. Dat is de weg naar heling en verzoening. Verzoening en vergeving zijn noodzakelijk om niet vast te blijven houden. Het ervan uitgaan, door welke partij dan ook, dat met excuses er een recht ontstaat tot financiële compensatie is vasthouden aan een schuld en heeft weinig met echte erkenning, heling en ontwikkeling te maken. Het is de kunst van het verbindend kunnen communiceren en daar ook opvolging aan geven en dat moet voelbaar zijn in ons collectief bewustzijn, niet meetbaar in onze portemonnee door financiële compensatie.

Bron: https://nos.nl/video/2444472-premier-rutte-erkenning-moet-er-komen-en-die-moet-helend-en-verzoenend-zijn


« 

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.